شورای رقابت با به‌روزرسانی دستورالعمل تنظیم بازار خودروهای سواری، تغییراتی در سازوکار قیمت‌گذاری، نحوه عرضه و شرایط فروش خودرو اعمال کرده است. بر اساس مقررات جدید، علاوه بر ایجاد محدودیت‌هایی در زمینه پیش‌فروش و انتقال حواله خودرو، شاخص رقابت‌پذیری نیز به یکی از معیارهای ارزیابی قیمت خودروهای داخلی و مونتاژی تبدیل شده است.
یکی از مهم‌ترین تغییرات این دستورالعمل، ممنوعیت پیش‌فروش خودروهایی است که قیمت آنها هنگام عرضه مشخص نیست. بر این اساس، خودروسازان دیگر نمی‌توانند محصولی را بدون تعیین قیمت در قالب پیش‌فروش عرضه کرده و تعیین قیمت نهایی را به زمان تحویل موکول کنند.
این تغییر با هدف افزایش شفافیت در فرآیند فروش خودرو در نظر گرفته شده است. در شیوه‌های پیش‌فروش بدون قیمت قطعی، متقاضی هنگام ثبت‌نام از مبلغ نهایی خودرو اطلاع نداشت و قیمت محصول ممکن بود تا زمان تحویل تغییر کند. با اجرای دستورالعمل جدید، تعیین قیمت در زمان عرضه اهمیت بیشتری پیدا خواهد کرد.
همچنین فروش حواله خودرو به‌صورت وکالتی در دستورالعمل جدید ممنوع شده است. این محدودیت به نحوه انتقال حقوق ناشی از ثبت‌نام خودرو مربوط می‌شود و می‌تواند بر معاملات غیرمستقیم حواله‌های خودرو تأثیر بگذارد.
یکی دیگر از تغییرات مهم، اضافه شدن شاخص رقابت‌پذیری به فرآیند قیمت‌گذاری خودرو است. طبق سازوکار جدید، قیمت هر خودروی داخلی یا مونتاژی با میانگین قیمت حداقل سه خودروی خارجی مشابه مقایسه خواهد شد و نتیجه این ارزیابی در قالب رتبه‌های A تا F مشخص می‌شود.
با این تغییر، افزایش هزینه‌های تولید و سایر عوامل داخلی تنها معیار بررسی درخواست افزایش قیمت خودرو نخواهند بود و وضعیت هر محصول در مقایسه با نمونه‌های مشابه خارجی نیز در ارزیابی قیمت آن نقش خواهد داشت.
هدف از این سازوکار، ایجاد ارتباط میان قیمت خودرو و میزان رقابت‌پذیری آن عنوان شده است. در نتیجه، هرچه وضعیت قیمتی یک خودرو در مقایسه با محصولات مشابه خارجی نامناسب‌تر باشد، امکان افزایش قیمت آن با محدودیت بیشتری مواجه خواهد شد.
بر اساس دستورالعمل جدید، خودروهایی که در پایین‌ترین سطح این رتبه‌بندی و در گروه F قرار می‌گیرند، با محدودیت مشخصی روبه‌رو خواهند شد. اگر شاخص رقابت‌پذیری یک خودرو کمتر از منفی ۱۵ باشد، افزایش قیمت برای آن محصول مجاز نخواهد بود.
بنابراین رتبه‌بندی A تا F تنها یک شاخص آماری نیست و می‌تواند مستقیماً بر امکان افزایش قیمت خودروها تأثیر بگذارد. محصولی که در پایین‌ترین سطح رقابت‌پذیری قرار داشته باشد، حتی در صورت ارائه درخواست افزایش قیمت، مشمول محدودیت تعیین‌شده در این دستورالعمل خواهد شد.
این موضوع برای خودروهای مونتاژی نیز اهمیت زیادی دارد؛ زیرا بسیاری از این محصولات از نظر قیمت، مشخصات فنی و سطح تجهیزات قابلیت مقایسه با خودروهای خارجی را دارند و ورود شاخص رقابت‌پذیری می‌تواند نحوه ارزیابی قیمت آنها را تحت تأثیر قرار دهد.
در نسخه جدید دستورالعمل شورای رقابت، برای شرایط خاص ارزی نیز تغییراتی در نحوه محاسبه قیمت پایه پیش‌بینی شده است. این موضوع در کنار اضافه شدن شاخص رقابت‌پذیری نشان می‌دهد که فرآیند قیمت‌گذاری خودرو به مجموعه‌ای از عوامل مختلف وابسته خواهد بود و صرفاً بر یک فرمول ثابت استوار نیست.
نظر شما چیست؟